á Degi bókarinnar, 23. apríl 2012.

Það er orðinn árviss viðburður að Ávísun á lestur berist inn á heimili landsmanna í kringum Alþjóðadag bókarinnar, 23. apríl. Ávísun á lestur er 1.000 kr. framlag bókaútgefenda og bóksala til að hjálpa íslenskum fjölskyldum að bæta við bókakost sinn og stuðla að auknum lestri. Séu keyptar bækur á nær öllum sölustöðum bóka á landinu fyrir að lágmarki 3.500 krónur gildir ávísunin sem 1.000 króna afsláttur af heildarupphæðinni. Tugþúsundir bókakaupenda hafa á undanförnum árum nýtt sér þennan möguleika og víða er þess beðið með eftirvæntingu að Ávísun á lestur komi inn um lúguna. Gildistími Ávísunar á lestur er frá 23. apríl til 14. maí.

Stutt við lestur og læsi

Félag íslenskra bókaútgefenda hefur í áranna rás haft veg og vanda af dreifingu Ávísunar á lestur inn á heimili landsins. Nú tekur það höndum saman við Arion banka í því skyni að efla enn stuðninginn við lestur Íslendinga og vekja athygli á þessum mikilvæga málaflokki. Í þeim tilfellum þar sem Ávísun á lestur berst ekki heim til fólks verður hægt að nálgast ávísunina í útibúum Arion banka. Af andvirði hverrar ávísunar renna 100 krónur til Skólasafnasjóðs sem stofnaður var af Félagi íslenskra bókaútgefenda til að létta undir með skólabóksöfnum grunnskóla landsins. Í rannsókn sem Brynhildur Þórarinsdóttir, dósent við Háskólann á Akureyri, vann á stöðu skólabókasafna grunnskólanna eftir hrun kom í ljós að framlag Skólasafnasjóðs árið 2010 skipti miklu máli fyrir söfnin á erfiðum tímum. Á hverri ávísun er reitur þar sem allir sem nota ávísunina geta ritað nafn „síns" skóla og þannig aukið líkurnar á að hann fái framlag úr Skólasafnasjóði. Úthlutun úr sjóðnum fer fram þegar gildistíma Ávísunar á lestur lýkur. Þá verða valdir 30 skólar víðsvegar af landinu úr hópi þeirra sem stungið hefur verið upp á. 

Raunhæf aðgerð til lestrarhvatningar

Rannsóknir á læsi og lestrarkunnáttu íslenskra grunnskólanemenda hafa sýnt að fátt er jafn heillaríkt til að stuðla að lestri þeirra en öflug skólabókasöfn. Því miður hafa erfiðar efnishagsaðstæður undanfarinna ára bitnað á þessum mikilvæga málaflokki. Á sama tíma berast einnig fréttir af því að alltof stórt hlutfall íslenskra grunnskólanemenda hafi ekki nægilega getu til að tileinka sér inntak lesmáls við 15 ára aldur. Það er óumdeilt að besta leiðin til að bæta lestrarkunnáttu er einfaldlega að lesa og þar skiptir bóklestur miklu máli til að þjálfa skilning á samhengi og inntaki.

Markmið Ávísunar á lestur hefur frá upphafi verið að beina athyglinni að því að skilningur á lesmáli er grundvöllur námsfærni. Lestur og lestrarskilningur er meginforsenda fyrir aðgangi barna og unglinga að flóknu samfélagi samtímans. Með bóklestri eflist málþroski, skilningur á samhengi, innsýn í flókin málefni, ný þekking og vald á tjáningu. Með því að greiða allt að þriðjung af lágmarksverði við bókakaup hafa bókaútgefendur og bóksalar viljað undirstrika að bækur eigi ekki að vera munaðarvara, heldur sjálfsagður hluti af daglegu lífi allra. 

Alþjóðadagur bókarinnar 23. apríl

Alþjóðadegi bókarinnar var komið á fót af UNESCO og er hann helgaður bókum og höfundarrétti. Ástæðan fyrir valinu er að 23. apríl, messa heilags Georgs, hefur um langa hríð verið dagur bókarinnar í Katalóníu og bóksalar Barcelona jafnan gefið rós eða önnur blóm með hverri bók sem seld er þennan dag. Þessi fallegi siður hefur breiðst út til fleiri landa í kjölfar þess að UNESCO tók daginn upp á arma sína og við þennan dag miðast mörg verkefni stofnunarinnar sem lúta að bókum, til dæmis útnefning Heimshöfuðborgar bókarinnar. Dagurinn tengist einnig æviferli margra mikilvægra rithöfunda, er til að mynda dánardægur bæði þjóðskálds Spánverja, Cervantesar, og þjóðskálds Breta, Shakespeare. 23. apríl er einnig fæðingardagur Nóbelskálds Íslendinga, Halldórs Laxness, en einnig þekktra höfunda á borð við Vladimir Nabokov og Manuel Mejía Vallejo